ΜΑΥΡΟΜΑΤΙ ΙΘΩΜΗΣ (ΑΡΧΑΙΑ ΜΕΣΣΗΝΗ)

Η Ιθώμη είναι νύμφη του ομώνυμου όρους της Μεσσηνίας και σύμφωνα τον τοπικό μύθο της είχε ανατεθεί ν’ αναθρέψει τον Δία όταν ήταν μωρό, μαζί με μια άλλη νύμφη ονόματι Νέδα. Αυτές είχαν την συνήθεια να τον λούζουν στην πηγή κλεψύδρα, που ήταν εκεί κοντά.
Υπήρχε ένα ιερό του Ιθωμάτα Δία μέσα στο οποίο έφερναν για ανάμνηση κάθε μέρα νερό από την κλεψύδρα. Ο Ιθωμάτας Δίας έδινε χρησμούς. Το χωριό διέθετε Αγροτική Λαϊκή Τράπεζα, Γεωργικό Πιστωτικό κέντρο, Γεωργικό προμηθευτικό συναιτερισμό και Σχολαρχείο (1924 - 1938).

• Το 1689 είχε 362 κατοίκους και το 1853 δημιουργήθηκε το Δημοτικό Σχολείο.
• Το Μαυρομάτι ήταν θερινή έδρα του Δήμου Ιθώμης από 20/4 έως 9/11 ενώ χειμερινή έδρα ήταν το Αριστοδήμειο ή Χασάμπασα.
• Το 1836 Δήμαρχος ήταν ο πρόκριτος Γεωργ. Δ. Μπαλόπουλος.
• Το 1855 διορίσθη Δημαρχιακός πρόεδρος Ιθώμης ο Βασίλειος Χριστόπουλος.
• Το 1879 Δήμαρχος Ιθώμης ήταν ο Πανουσόπουλος Λεωνίδας, το 1866 - 1887 ο Θεοδωρόπουλος Δημήτριος και το 1870, 1874 ο Λυμπερόπουλος Λυμπέρης γιος
• Του Δημάρχου και βουλευτή Κώστα Αναγ. Λυμπερόπουλου.
• Τελευταίος εκλεγμένος Δήμαρχος Ιθώμης ήταν ο Κλεφτόγιαννης Ανδρέας ο οποίος γεννήθηκε στα Ζερμπίσια το 1874, υπήρξε δε Βενιζελικός μέχρι το τέλος της ζωής του. 

Από το βιβλίο του Βαλυραίου συγγραφέα εκδότη βιολόγου καθηγητή Λύρα Γιάννη ¨ΔΗΜΟΣ ΙΘΩΜΗΣ¨ Ένα οδοιπορικό στο χρόνο και στο χώρο. Σελίδες176, φωτογραφίες 250, θεματικές ενότητες 2 (Ονομάτων επίσκεψις – Αειφόρος ανάπτυξη) 2005.